Εφημερίδα
ΣΗΜΕΡΙΝΗ, 1999
Οι
μονομάχοι της
τραγωδίας
Στα 25
χρόνια από το 1974
η ιστορική
σύμπτωση είναι
μοναδική.
Είναι η πρώτη
φορά που και οι
δύο μονομάχοι της
7ετίας δεν
βρίσκονται στη
ζωή. Ο
Αλέξανδρος Παναγούλης
από το 1976 και ο
Γεώργιος
Παπαδόπουλος
από τον Ιούνιο
του 1999. Η
περίοδος της
7χρονης δικτατορίας
στην Ελλάδα
σηματοδοτήθηκε
από τα δύο αυτά
πρόσωπα. Ο ένας
σαν
ελευθερωτής
και ο άλλος σαν
καταπιεστής!
Ταιριάζει και
στους δύο
σύντομη
ιστορική
αποτίμηση, στα
πλαίσια των
εκδηλώσεων μνήμης
για τις μαύρες
επετείους – του
πραξικοπήματος
και της
εισβολής.
Ο
δικτάτωρ Γ.
Παπαδόπουλος
υπήρξε μια
πολύ χαρακτηριστική
φιγούρα του
νεοέλληνα
αξιωματικού
όπως αυτή
διαμορφώνεται
στη μετεμφυλιακή
Ελλάδα.
Μικρόνους,
φανφαρόνος,
καταπιεστής.
Απέφυγε τις αναφορές
του Ι. Μεταξά
περί «Γ΄
Eλληνικού
Πολιτισμού»,
αλλά στην
ουσία
γελοιοποίησε
κάθε ελληνική
αξία. Ομιλούσε
άθλια
ελληνικά,
ακριβώς γιατί
ήταν άθλιος ο
τρόπος της
σκέψης του.
Κατέλυσε τη
δημοκρατία,
χωρίς ποτέ να
διολισθήσει
προς την ιδέα
ότι ο ίδιος και
οι συνεργάτες
του άνοιξαν τη
λεωφόρο προς
τον εθνικό
ακρωτηριασμό.
Μια Ελλάδα
διεθνώς
αποβλημένη,
έδωσε τα
εισιτήρια (συν Ιωαννίδης)
στην τουρκική
ηγεμονία
(1973-Αιγαίο,
1974-Κύπρος). Έφερε την
Ελλάδα στα
όρια του 1922- αμυντικώς
αδύναμη,
διεθνώς ανύπαρκτη,
εθνικώς
αυτοκαταστροφική.
Ο Α. Παναγούλης
υπήρξε ο
αντίποδας του
προαναφερθέντος.
Γενναίος,
σεμνός,
ανήσυχος έως
το τέλος του
βίου του. Με την απόπειρα
κατά της ζωής
του δικτάτορα
(8/1968) εισέβαλε στις
σελίδες της
νεοελληνικής
ιστορίας, κατά
τον τρόπο του
Αρμοδίου και
του
Αριστογείτονος.
Ως φιλόδοξος
τυραννοκτόνος,
επεχείρησε να
αλλάξει το ρου της
ιστορίας. Πλην,
όμως, η ιστορία
δε γράφεται με
τα «εάν». Γι’ αυτό
και μετρά
διπλάσια η
απόπειρα,
ειδικώς για
την κυπριακή
της διάσταση,
με την απόλυτη
διορατικότητά
της σε σχέση με
την εξίσωση,
πτώση της τυραννίας
= αποφυγή
εθνικής
τραγωδίας...
Κανείς δε
γνωρίζει ποια
θα ήταν η
διαδρομή του Α. Παναγούλη
εάν δεν ήταν
μοιραία γι’
αυτόν η
Πρωτομαγιά του
1976. Γνωρίζουν,
όμως, οι πάντες
ποιος ήταν ο
επίλογος του Γ.
Παπαδόπουλου.
Πείσμων έως το
τέλος, ποτέ δε
θέλησε να
αναγνωρίσει
τις δικές του
ευθύνες σε
οποιοδήποτε
τμήμα μιας
απόλυτης
εθνικής
συμφοράς.
Επιλογικά:
ο δικτάτωρ
ήταν προϊόν
ενός ιστορικού
αιτίου. Ο εμφύλιος
(1946-49), οι μετεμφυλιακές
συνέπειες (1949-1974)
και ο ψυχρός
πόλεμος
οικοδόμησαν
την Ελλάδα του
διχασμού, των
προσφύγων, της
μισαλλοδοξίας.
Την Ελλάδα της ημιδημοκρατίας
(1949-1967) και της
δικτατορίας (1967-1974).
Ο Α. Παναγούλης
ήταν και είναι
ένα δυναμικό
υλικό από τα
πιο καλά της
διαχρονικής
ελληνικότητας.
Της αρετής, ως
μίγματος ανδρείας,
αξιοσύνης και
σωφροσύνης.
